GuidsQR-bills e contribuziuns

Repartir ils custs dal condomini (PPE): dals promil al quint final da l'onn

En in edifizi en proprietad en condomini paja mintga cumproprietari ils custs communabels tenor sia quota. Qua vesas ti tge che ils promil èn, co ch'ina expensa vegn repartida fin il rap, tge che tutga tar ils custs communabels, l'onn da la communitad, il quint final dals pajaments aconto, la radunanza e las maioritads per las lavurs.

Mo per persunas che vivan en Svizra.Per infurmaziun. Quest guid suonda il dretg e las reglas svizras. El po cuntegnair sbagls u betg esser actual: controllescha adina las funtaunas uffizialas e, en cas da dubi, dumonda agid ad in servetsch uffizial. Betg ina cussegliaziun finanziala, fiscala u giuridica; per custs e funcziuns da tes e-banking vala quai che tia banca di.

Tge èn ils promil e tgi als decida?

En in edifizi en proprietad en condomini (PPE, en tudestg Stockwerkeigentum) ha mintga cumproprietari il dretg exclusiv da duvrar e d'endrizzar l'interiur da sia unitad (art. 712a) e parta cun ils auters las parts communablas: stgalas, tetg, fatschada, terren. La part da mintgin a las parts communablas sa numna quota. Ella vegn scritta sco frac sur in numnader communabel, savens 1000: quai èn ils promil (‰). Ina unitad cun 210 ‰ ha 210 parts da 1000, damai 21 % (art. 712e).

Per ils custs communabels vala be ina regla: mintga cumproprietari paja tenor sia quota (art. 712h al. 1 ZGB).

Expensa: CHF 24’000210 ‰ da l'unitad1000CHF 5’040 per l'unitad
Tge che la lescha di
  • Art. 712eLas quotas vegnan exprimidas sco frac cun numnader communabel: promil, procents
  • Art. 712hIls cumproprietaris contribueschan als custs communabels tenor lur quotas
  • Art. 712gIl reglament vegn adoptà u midà cun la maioritad dals cumproprietaris che represchenta dapli che la mesadad da las quotas
  • Art. 712mLa radunanza approvescha il preventiv, ils quints e la repartiziun dals custs
Tgi che fa tge
  • RadunanzaDecida il preventiv, ils quints e co ch'els vegnan repartids
  • AdministraturExequescha las decisiuns, reparta ils custs, incassescha ed administrescha ils fonds (art. 712s)
  • ReglamentLas reglas da la chasa: tge che la lescha lascha a la communitad
  • ProtocolMemorisescha tge che la radunanza ha decidì (art. 712n)

Las quotas na vegnan betg adattadas en il quint final. Per midar la quota d'ina unitad dovra ins la cunvegna dals cumproprietaris pertutgads directamain e l'approvaziun da la radunanza (art. 712e). Sch'in promil para dad esser fauss, è quai la via, betg in rabat en ils quints. En ina cumproprietad simpla, senza plauns, vegnan las quotas presumadas sco egualas (art. 646) ed ils custs vegnan repartids tenor la quota, nun ch'i saja cunvegnì insatge auter (art. 649).

Repartir ina expensa sin las unitads, fin il rap

In edifizi inventà, cun sis unitads e 1000 ‰ en total. Scriva ina autra expensa, u mida in promil, e guarda la part da mintga unitad. Ti pos agiuntar unitads u stritgar insaquantas.

L'expensa da mintga unitad

UnitadPromil
Unitad 1 · 2. plaun sanester210
Unitad 2 · 2. plaun dretg190
Unitad 3 · 1. plaun sanester170
Unitad 4 · 1. plaun dretg160
Unitad 5 · plaunterren150
Unitad 6 · plaun sut il tetg120

Cun CHF 24’000 èsi exact. Ordinariamain n'è quai betg uschia: la gronda part da las expensas n'è betg in multipel net. Emprova CHF 1’000.10 sco total. La summa sto restar la medema sco il total, ed ils rap che restan van a las parts pli grondas, cun la lingia survart en cas d'egualitad. Qua survegnan las unitads 2, 3 e 4 in rap dapli (lur part exacta finescha cun .9, .7 e .6 rap), e la summa dat CHF 1’000.10.

La regla dal rest. Mintga unitad cumenza cun ils rap entirs ch'ella ha dretg. Ils rap che restan vegnan dads, in a la giada, a las unitads la part da las qualas aveva il pli grond rest. Nagin na paja dapli ch'in rap differenza, ed il total serra adina.

Tge tutga tar ils custs communabels?

La lescha dat ina glista d'exempels (art. 712h al. 2 ZGB). Ils custs communabels èn surtut:

  • Mantegniment, reparaturas e renovaziunsDa las parts communablas: tetg, fatschada, stgalas, lift, conducts communabels.
  • AdministraziunCumpiglia l'indemnisaziun da l'administratur.
  • Taxas ed impostas publicasQuellas che pertutgan las parts communablas.
  • Daivets garantids tras l'edifiziIls tschains e l'amortisaziun.

In preventiv annual d'in edifizi inventà, cun ils medems CHF 24’000 da survart:

U ch'ils daners da l'onn van: CHF 24’000

CustCHF
Mantegniment current e reparaturas6’000
Energia da las parts communablas5’400
Fond da renovaziun4’200
Administraziun3’600
Assicuranza da l'edifizi2’400
Nettegiament e giardin2’400

Il fond da renovaziun exista mo che la radunanza al creescha (art. 712m al. 1 cifra 5 ZGB). Per las lavurs grondas guarda il guid Fond da renovaziun d'ina PPE.

Vegn mintga expensa repartida tenor ils promil?

Betg tut. La lescha di che sch'ina part da l'edifizi u in implant na serva betg a tscherts cumproprietaris, u be paucs, vegn quai resguardà en la repartiziun (art. 712h al. 3 ZGB). Respunda per ina expensa da tes edifizi:

1. L'expensa è d'ina part communabla da l'edifizi, sco il tetg, la fatschada, las stgalas u l'administraziun?

Gea Na, ella è da l'interiur d'ina unitad

2. Serva ella a tut ils cumproprietaris, u pon almain tuts la duvrar?

Gea Na, ella serva be be a tscherts (u serva fitg pauc ad insaquants)

3. Prevesa il reglament da mesirar il consum da mintga unitad, per exempel cun in quintadur d'aua u da chalira, e dependa l'expensa da quest consum?

Gea Na
Tenor ils promil

Quai è il cas normal: expensa × promil da l'unitad ÷ 1000 (art. 712h al. 1 ZGB).

Cun in agen clav da repartiziun

I vegn resguardà ch'ina part na serva betg, u be pauc, a tscherts cumproprietaris (art. 712h al. 3 ZGB). Exempels: il lift per l'unitad al plaunterren, u ina garascha mo per quels che han in plaz. Co che la differenza vegn mesirada, controllescha en il reglament u en la decisiun da la radunanza.

Tenor il consum, sch'il reglament al prevesa

Per tge che vegn duvrà tenor l'utilisaziun, po il reglament repartir tenor il consum mesirà. Controllescha en il reglament co ch'il quintadur vegn legì e tge part che resta tenor ils promil.

Da l'unitad sezza

Il cumproprietari ha il dretg exclusiv da duvrar e d'endrizzar l'interiur da sia unitad (art. 712a). Tge che il reglament di davart ils cunfins, resta en il reglament.

L'onn da la communitad, dal preventiv fin al quint final

In exempel per ina communitad ch'ha l'onn chalendar sco onn da gestiun. Las datas che valan èn quels dal reglament e da la radunanza.

  1. Pajaments acontoMintga unitad paja ina part dal preventiv, mintga quartal
  2. Serrar ils quintsFacturas, extracts, lectura dals quintadurs, il total real da l'onn
  3. Quint finalL'expensa reala da mintga unitad, tenor ils promil
  4. RadunanzaApprovescha ils quints e la repartiziun, e decida davart il preventiv (art. 712m)
  5. CumpensaziunMintga unitad paja la differenza, u la retschaiva
  6. Preventiv per l'onn suandantL'administratur al prepara, la radunanza al approvescha

Il preventiv è ina prevista. Ils pajaments aconto da las unitads servan a la communitad per pudair pajar durant l'onn. A la fin dian ils quints reals tgi che ha pajà memia pauc e tgi memia bler.

Pajaments aconto cunter ils custs reals: il quint final d'ina unitad

En l'exempel era il preventiv CHF 24’000 e l'onn ha custà CHF 25’800. Il mantegniment e l'energia èn vegnids pli chars che prevesì.

Preventiv e custs reals, per cust

CustPreventivReal
Mantegniment e reparaturas6’0007’300
Energia da las parts communablas5’4005’900
Fond da renovaziun4’2004’200
Administraziun3’6003’600
Assicuranza da l'edifizi2’4002’400
Nettegiament e giardin2’4002’400

Ussa il quint final d'ina unitad. Scriva il total real da l'onn, ils promil da l'unitad e quai ch'ella ha gia pajà aconto. L'unitad da l'exempel è quella dal plaunterren (150 ‰), ch'ha pajà aconto CHF 3’600.

Quint final d'ina unitad

Part reala da l'unitad
3’870.00
Gia pajà aconto
3’600.00
Da pajar
270.00

Ils pajaments aconto cuvran 93 % da la part reala.

L'unitad ha pajà aconto main che sia part: ella paja la differenza suenter che la radunanza ha approvà ils quints.

Be ina lingia, arrundada al rap: sche ti reparta il total sin tut las unitads, po il rap d'ina lingia differir da quai che vegn ord qua (regla dal rest, survart).

Avant che trametter il quint final als cumproprietaris, ina glista per marcar. Ella resta memorisada mo en quest browser.

  • Ils promil fan ensemen 1000. Sch'els fan ensemen 998 u 1002, manca ina unitad u i n'ha ina memia.
  • Mintga unitad ha la quota correcta. Quella che sta en ils documents da la PPE; per la midar dovra ins la radunanza (art. 712e).
  • Mintga expensa ha in attest. Factura, quittanza u notizia cun la raschun.
  • Las expensas cun agen clav èn separadas. Lift, garascha, consums (art. 712h al. 3 ZGB).
  • Ils pajaments aconto da mintga unitad correspundan a l'extract. Tut ils quartals, unitad per unitad.
  • La summa da las parts è tuttina sco il total, fin il rap. Sch'ella n'è betg, è il rest vegnì repartì mal.
  • La differenza da mintga unitad ha il segn correct. Positiva: da pajar. Negativa: da retschaiver.
  • Tut va a la radunanza ed al protocol. Ils quints e la repartiziun vegnan approvads qua (art. 712m al. 1 cifra 4 ZGB).

Tge che la radunanza approvescha, ed il protocol

La radunanza decida plirs fatgs; trais da quels pertutgan directamain ils quints (art. 712m al. 1 ZGB). Las reglas da l'associaziun valan per la radunanza (art. 712m al. 2 ZGB).

  1. Il preventivIl plan da l'onn ed ils pajaments aconto (cifra 4)
  2. Ils quints e la repartiziunQuant ch'i ha custà, e quant che tutga a mintga unitad (cifra 4)
  3. Il fond da renovaziunCrear in fond per reparaturas e renovaziuns (cifra 5)
  4. L'assicuranzaAssicurar l'edifizi (cifra 6)

Mintga decisiun vegn scritta en in protocol, il text scrit da tge che vegn decidì (art. 712n). Il protocol mussas ti ad in cumproprietari che dumonda pertge ch'el paja questa summa.

Il dretg da pegn legal: ina garanzia, betg ina smanatscha

La communitad ha in dretg da pegn legal sin l'unitad da mintga cumproprietari per las contribuziuns dals ultims trais onns (art. 712i). Quai vul dir: sch'insatgi na paja pli, ha la communitad ina garanzia sin questa unitad. En la pratica cumenza ins quasi adina cun discurrer cun il cumproprietari. Sch'il cas è serius, di l'administratur ed in giurist tge far.

Lavurs: quants ston esser d'accord?

Tar las lavurs suonda la PPE las reglas da la cumproprietad (art. 712g). La maioritad necessaria dependa da la sort da lavur. Tscherna ina.

Lavurs necessarias da mantegniment (art. 647c): quellas che servan a mantegnair la valur e l'utilitad da l'edifizi. Decida la maioritad da tut ils cumproprietaris.

Exempel: reparar il tetg, midar ina chaldera defecta.

Lavurs utilas (art. 647d): ellas augmentan la valur u il retgav da l'edifizi. Decida la maioritad dals cumproprietaris che represchenta er la maioritad da las quotas.

Exempel: in stgaudament pli effizient, ina staziun da chargiar electrica communabla.

Lavurs da luxus (art. 647e): per embellir u per pli bler confort. Ordinariamain dovran ellas tut ils cumproprietaris, cun l'excepziun che la lescha prevesa.

Exempel: in iert d'enviern, ina funtauna en la curt.

En cas da dubi, dumonda. Il cunfin tranter ina lavur utila ed ina da luxus n'è betg adina cler, ed il reglament po avair ses agens reglaments (art. 712g). Per las lavurs grondas vegnan ils daners savens dal fond da renovaziun: guarda il guid Fond da renovaziun d'ina PPE.

Ina QR-bill per unitad, mintga quartal

  1. Ils cumproprietaris, ina giadaNum ed e-mail da mintga unitad
  2. Ils promil sco paisIl total vegn repartì tenor els, fin il rap
  3. Ina QR-bill per unitadMintgina cun sia atgna referenza
  4. Tgi che ha gia pajàTi marcas; ti tramettas danovamain mo a quels che mancan

Per quai exista QR Quota, ina app per iPhone. La communitad è il gruppa (l'«associaziun» en l'app), ils cumproprietaris èn ils commembers ed ils promil èn ils pais.

In rapport da expensas en QR Quota: las lingias dals custs, il buttun per trametter e las spediziuns gia fatgas
  • Il total repartì tenor ils promilTi scrivas il total dal quartal; l'app al reparta tenor ils pais, fin il rap.
  • Il quint final da l'onn, sco rapport da expensasLas lingias dals custs da l'onn, trametta tenor onn e mais. Suenter l'emprima spediziun èn las lingias bloccadas. Ils pajaments aconto gia fatgs deducescha ti sez.
  • Ina referenza per unitad e per spediziunSCOR cun in IBAN normal; QRR cun in QR-IBAN. Ella suonda ils Swiss Payment Standards (IG v2.3).
  • Da tes e-mailL'app trametta da tes conto, Gmail u in auter purschider. La spediziun automatica è da Pro.
  • Las datas restan sin l'iPhoneNagin conto. L'app n'ha nagina colliaziun cun tia banca: tgi che ha gia pajà, marcas ti.

Gratuit per in'associaziun cun fin dus commembers e trais rapports da expensas activs, senza limita da temp. In edifizi cun dapli unitads dovra Pro. Pro pos ti empruvar gratuitamain durant 14 dis; suenter tschernas ti emnil, annual u in pajament unic per adina. Il pretsch è sin la pagina da l'App Store.

Chargia QR Quota per l'iPhone. Ina QR-bill per persuna, mintgina cun sia atgna referenza, tramessa da tes e-mail. Gratuit per cumenzar, senza conto.

Scuvrir l'app Chargiar en l'App Store

Dumondas frequentas

Co vegnan ils custs d'in condomini quintads en Svizra?

Mintga cumproprietari paja tenor sia quota (art. 712h al. 1 ZGB): expensa × promil da l'unitad ÷ 1000. La radunanza approvescha il preventiv, ils quints e la repartiziun (art. 712m al. 1 cifra 4 ZGB).

Tge èn ils promil en ina PPE?

Quai è la quota da mintga unitad a las parts communablas, scritta sco frac sur 1000. Ina unitad cun 210 ‰ ha 21 % (art. 712e). Per midar la quota dovra ins la cunvegna dals pertutgads e l'approvaziun da la radunanza.

Tge tutga tar ils custs communabels d'ina PPE?

Surtut il mantegniment current, las reparaturas e renovaziuns da las parts communablas, l'administraziun (cun l'indemnisaziun da l'administratur), las taxas ed impostas publicas, ed ils tschains e l'amortisaziun dals daivets garantids tras l'edifizi (art. 712h al. 2 ZGB).

Stoss jau pajar il lift tuttina, sche jau abit al plaunterren?

La lescha di che sch'ina part da l'edifizi u in implant na serva betg a tscherts cumproprietaris, u be fitg pauc, vegn quai resguardà en la repartiziun (art. 712h al. 3 ZGB). Co che quai vegn mesirà, controllescha en il reglament u en la decisiun da la radunanza.

Tgi approvescha ils quints ed il preventiv d'ina communitad da condomini?

La radunanza dals cumproprietaris: ella approvescha il preventiv annual, ils quints e la repartiziun dals custs (art. 712m al. 1 cifra 4 ZGB). La decisiun resta en il protocol (art. 712n).

Tge capita, sch'in cumproprietari na paja betg ils custs dal condomini?

La communitad ha in dretg da pegn legal sin l'unitad dal cumproprietari per las contribuziuns dals ultims trais onns (art. 712i). En la pratica cumenza ins quasi adina cun discurrer cun el; il rest controllescha cun in giurist.

Davart quest guid. Cuntegn infurmativ. Betg ina cussegliaziun giuridica ni contabla: per tia communitad valan il reglament, l'act da constituziun da la PPE e las decisiuns da la radunanza. Ils exempels, las unitads, ils promil ed ils numers èn inventads. Ils artitgels citads èn dal Cudesch civil svizzer; mintga artitgel maina al text uffizial sin Fedlex, en tudestg (el n'exista betg en rumantsch). Quest guid po cuntegnair sbagls u betg esser actual: controllescha adina las funtaunas uffizialas. Actualisà en october 2026.

Funtaunas (6)

Dapli guids davart quest tema

Tut ils guids →